Oyunlardaki Grafik Ayarlarını Açıklıyoruz

OG-site-YT-banner

Özellikle eskimeye başlamış pc’ler de oyun oynamak tam bir işkence haline geliyor. Bu işkenceden kurtulmak yada hafifletmek için grafik ayarlarını düşürmek gerekiyor. Peki, hangi ayarı neye göre kısacağız? Bunu bilemiyorsanız, sizi buraya alayım.

Temeller ve Kavramlar

Çözünürlük:

Teknik olarak, ekranda bulunan piksel sayısıdır. İki çözünürlük sayısının çarpımıyla bulunur. Çözünürlüğünüz 1920×1080 ise, ekranınızda 2.073.600 tane piksel var demektir. 1280×720 çözünürlüğünde ise bu sayı 921.600’dür. Gördüğünüz üzere, bu piksellerin sayısı, çözünürlük büyüdükçe katlanarak artmaktadır. Bu sebeple, çözünürlüğün artması, doğrudan ekran kartına ve işlemciye ağır yükler yükleyen bir işlemdir. Anlaşılacağı üzere, görsel kaliteye en çok etkisi olan ayarlardan biridir. Görsellik istiyorsanız, bu ayarı en son çare olarak kısmayı düşünmelisiniz.

Çözünürlüğün bir diğer önemli yanı da monitörünüzün native yani doğal çözünürlüğüdür. Her monitör en iyi performansını bu doğal çözünürlüklerde gösterir. Günümüzde en çok kullanılan çözünürlük değerleri, giriş seviyesi laptoplarda 1366×768, masaüstü pc’ler de 1600×900 ve 1920×1080 olarak söylenebilir.

Quality-Details Ayarları:

Belirli bölümlerin kalitesini belirler. Texture(çevre, kaplama),shadow(gölge), water(su,deniz) grass(otlar) gibi. Her oyunda isim olarak değişebilirler ancak temelde yaptıkları aynıdır.

FPS(Frame Per Second):

Saniye başına gösterilen kare sayısı olarak özetlenebilir. Fraps, Shadowplay, Bandicam gibi ekran kaydı yapan programlar ile bu değeri anlık olarak takip edebilirsiniz. Oynadığınız oyundan tam performans alabilmek için, fps değerinin en az 30 olması gerekir. Yukarıya doğru zevkinize göre, hiç bir sınır bulunmamaktadır. Ancak 30’un altında işler kötüleşmeye başlar. Zaten bu sebepten grafik ayarlarını kısmamız gerekiyor. Fps’yi yükseltmek için…

Hertz(hz):

Monitörlerin saniyede gösterebildiği kare sayısıdır. Piyasada bulunan monitörlerin çoğunluğunda bu değer 60hz’dir. Böyle bir monitörü olan bir oyuncunun oynadığı oyundan en akıcı deneyimi alması için, oyundan 60fps alması gerekmektedir. Yani, hertz ve fps birbirine uyduğunda en iyi performansı alırız.

Ms:

Monitörlere girmişken, ms değerini konuşmamak olmaz. Bu değer ne kadar düşükse, görüntünün ekrana ulaşma, yani size ulaşma süresi o kadar kısadır. Günümüzde tüketicilerde bulunan monitörler genel olarak 5ms değerine sahiptir. Bu değer genel olarak yeterlidir ancak yeni bir monitör alacaksanız, kesinlikle 1ms değerinde olanlardan almaya çalışın.

Upscale ve Dowmscale:

Özellikle konsollarda kullanılan, bazı pc oyunları tarafından da desteklenen bir ayardır. Örneğin, Playstation 3’de ki pek çok oyun 1280×720 olarak çıkar ancak 1920×1080 çözünürlüğüne büyütülüp daha iyi bir görüntü sağlanmaya çalışılır. Buna upscale denir. Yada tam tersi, canavar gibi bir bilgisayarınız var. Shadow of Mordor gibi bu işi destekleyen bir oyunda, çözünürlüğü 3840×2160 yani 4k olarak ayarlayabilirsiniz. Ama bir sorun var, monitörünüz 4k destekli değil! O zaman yapılması gereken oyunu downscale edip monitörünüzün doğal çözünürlüğüne getirmektir. Bu sayede hem oyunu sıkıntısızca oynar hem de normalde, doğal çözünürlüğün size vereceğinden daha fazla kalite alırsınız.

V-sync ve Görüntü Yırtılmaları:

v-sync

Monitörün hz değeri ve fps eğleşmediğinde, görüntüde gecikmeler yada üst üste binmeler oluşmaya başlar. Buna yırtılma adı verilir. Bu yırtılmalardan kurtulmak için V-sync(vertical synchronisation) Ayarını aktif etmeliyiz. Ancak bunu yaptığımızda özellikle fps oyunlarında kendini belli eden, yapılan hareketin geç yapılması durumu oluşur. Çok sinir bozucu bir durum. Üstüne birde sisteminizin gücü 60fps’ye değilde, 45-50fps’ye yetiyorsa, görüntü doğrudan 30fps’ye kitleniyor. Ama bu yırtılmadan kurtulmak istiyorsak, ya buna katlacağız, yada fps değerini monitörün hz değeriyle sabitleyecek kadar güçlü bir bilgisayara sahip olacağız.

G-sync ve FreeSync:

V-sync dışında bir çözüm daha var. Ancak monitörünüzün bu özelliği desteklemesi gerekiyor. Bu büyük sorunu temizlemek için grafik yonga üreticileri harekete geçtiler. Monitörün içine yerleştirilen bir devre sayesinde, bilgisayarın gönderdiği fps değeri ile ekranın yenileme hızı anlık olarak eşleştiriliyor. Ancak Nvidia kartı olanlar FreeSync, AMD kartı olanlarda G-sync kullanamayacak. Kullandıkları sistemler aynı olmasına rağmen, hiç biri bir monitörün iki sistemide desteklemesine izin vermiyorlar. Şimdilik…

Anti-Aliasing Ayarları(AA)

Pikseller üzerinden yuvarlanmış görüntü çizildiği zaman, görüntüdeki nesnelerin kenarlarında kesik kesik çizgiler çıkmaya başlar. Bunun sebebi, piksellerin yuvarlatılmış görüntü çizmeye elverişli olmamasıdır. Çözüm için ise iki seçenek mevcuttur. Çözünürlüğü katlayarak arttırmak ya da Anti-aliasing, türkçesiyle Keskinliği yumuşatma sistemlerini kullanmak gerekiyor.

Anti-aliasing konusunda, sorunu çözmeye yönelik pek çok seçenek karşımıza çıkıyor. Bahsettiğimiz sorunu Supersampling ile açıklayalım. Supersampling(SSAA), görüntüyü normal çözünürlüğün çok üstünde işleyip normal çözünürlüğe uygun hale getirip göstermektir. Bu sayede kenarlardaki kesik çizgiler düzeltilmiş olur.
IRVN1hvTWtZE.878x0.Z-Z96KYq

Ancak Supersampling kullanmak çok pahalı bir çözümdür. Zira her bir kareyi normal çözünürlüğün 3-4 katında işlemeyi gerektiriyor. Buna alternatif pek çok yöntem var.

Multisampling(MSAA): SSAA kadar etkili olmayan, ancak ondan kat ve kat daha az sistem harcayan bir yöntemdir. Zaten oyunlarda AA ayarlarına baktığımızda ilk olarak açılan ayar MSAA’dır.

Coverage Sampling(CSAA): Nvidia kartlarınca desteklenen, MSAA’nın biraz daha etkili versiyonu.

Custom Filter(CFAA): AMD kartlarınca desteklenen, MSAA’nın biraz daha etkili versiyonu.

Fast approximate(FXAA): Diğer yöntemler gibi görüntüyü analiz etmek yerine, tahmin ederek işler. Neredeyse hiç performans kaybı yaşatmadan, duruma göre 4xMSAA’ya kadar performans verebilir.

Morphological(MLAA): FXAA’nın biraz daha gelişmişi. AMD tarafında bulunan bu ayar pek tabi Nvidia ile çalışmıyor. Catalyst kontrol merkezi üzerinden aktif edilen ayar, destekleyen oyunlarda etkili sonuçlar sunuyor.

Enhanced Subpixel Morphological(SMAA):  MLAA, MSAA ve SSAA çözümlerini birleştiren bir uygulama. SweetFX adlı bu uygulamaya buradan ulaşabilirsiniz.

Temporal(TXAA): MSAA ve bazı diğer filtrelerle ortaklaşa çalışıp yırtılmaları azaltmaya yarar. Sadece Nvidia Kepler tabanlı gpu’lar ile çalışır.

Multi-Frame(MFAA): Sadece Nvidia’nın en son mimarisi, Maxwell ile çalışan çalışan bir yöntem. Yayımladığı bir videoda MSAA ve MFAA hakkında bilgi veriyor. Video ingilizce ancak görseller anlamaya yetiyor. İlgili video:

https://www.youtube.com/watch?v=Nef6yWYu0-I

Sayılar Ne Anlama Geliyor?

AA ayarları kısmında 2x,4x,8x gibi sayılarda görüyoruz. Bunlar alınan renk örnekleri sayısını temsil ediyor. Kısaca bu sayılar ne kadar yükselirse kalite de o kadar artıyor. Burada değinilmesi gereken bir “Q” noktası mevcut. Normalde AA ayarını CSAA ile yaptığınızda, örneğin 8xCSAA’yı ele alalım, 8 renk örneğinin sadece 4’ünü işler. Kalan 4 rengi ise tahmin eder. Bu sayede performansı arttırırken kaliteyi de olabildiğince yüksek tutar. Elinizde yeterli güç varsa, 8QxCSAA ayarını yaparak tüm 8 rengi işleyebilirsiniz. Bu renk doğruluğunu arttırsa da, performansa sağlam bir darbe vurur.

Performans

PCGamer ekibi, Batman Arkham City üzerinde MSAA, TXAA ve FXAA kullanarak testler yapmışlar. Sonuç beklendiği gibi, MSAA ve TXAA sistemi zorlarken, FXAA daha yüksek bir performans sunuyor.

Ortalama. FPS En yüksek FPS En düşük FPS
AA yok 161 224 57
MSAA 8x 84 166 44
FXAA (yüksek) 154 204 60
TXAA (yüksek) 98 118 67

(Testler 2 adet SLI GTX Titan ile yapılmıştır.)

Hangi AA Ayarı Kullanılmalı?

Bu durum sizin bilgisayarınızın performansına göre değişiklik gösterir. Örneğin, GTX 960 ile yeni çıan oyunlarda zorlanmak istemiyorsanız FXAA kullanmanız en iyisi olacaktır.

Filtering Ayarları

Blinear, trilinear ve anisotrofic filtering ayarlarını görenleriniz vardır. Bunlar aynı sırada, kötüden iyiye doğru sıralanır. Kalite anlamında. Peki neyin kalitesi? Oyunda görmüş olduğunuz her nesnenin bir kaplaması vardır. Sandalyeden, masadan tutunda, evlerin duvarlarına, yoldaki asfaltlara kadar her yerdedirler. Bunların kalitesini PC’mizin gücüne göre ayarlamak için bu filtreleri kullanmalıyız. En garibanı tabi ki blinear filtering, en çok performansı verir ama en az kaliteli olandır. En kaliteli olan ise anisotropic filtering’dir ve kendi içinde 2x-4x-6x….16x e kadar ayarlanabilir. Arada gözle görülür derecede iyileşme olmasına karşın, performansa çokta fazla etkisi yoktur. Zaten bu kaplamaların kalite ayarı, texture Quality şeklinde bir ayar içerisinde bulunmaktadır. Bu filtreler ise eğer ayarlanabiliyorsa, o kaliteyi daha da arttırmak içindir.

EStr2N3z6aMo.878x0.Z-Z96KYq

Diğer Ayarlar

Ambient Occlusion: Bir çeşit gölge kalitesi denebilir. Normalde, gölgeler çizilerek yapılırdı. Ancak yeni gelişmelerle birlikte grafik motorları artık ışığın geldiği yönle doğru orantılı olarak kendi gölgelerini oluşturabiliyorlar. Işıktaki yapaylık halen mevcut ancak yine de ortaya güzel sonuçlar çıkartıyor. Performansı azda olsa etkileyen bir faktör.

Bloom ve Motion Blur: Bloom, uyanma, bayılma, darbe alma ya da karanlıktan aydınlığa çıkma durumlarında ekranı bulanıklaştıran ayardır. Motion Blur ise, oyunda çevremize bakarken döndürdüğümüz kameranın bulanıklaşmasına verilen isimdir. Sisteminize göre performansı önemli ölçüde düşürebilir.

6o8q1ey9j5ge.878x0.Z-Z96KYq

Depth of Field(DOF): Kameralardaki mantığın aynısıdır. Önde ve arkada olmak üzere iki nesne olduğunu düşünün. Öndekine odaklandığınızda arkadaki nesne ve diğer her şey, bulanık görünmeye başlar. Gerçekçiliği arttırmada etkili olduğu kadar, blur efekti yüzünden yine performanstan önemli kayıplar verdirebilecek bir teknoloji.

Evet, genel olarak oyun ayarları bu şekilde. Şunu hatırlatmak isterim. Burada oyunun ayarlarında yazan belirli ayarları açıklamadık, oralarda kullanılan teknolojileri açıkladık. Çünkü her bir oyunda pek çok ayar pek çok farklı ad ile bulunabilmekte. Hangisinin neye denk geldiğini deneme yanılmayla bulabilirsiniz. Kolay gelsin!

 

Kaynak: PCGamer

 

You might also like More from author

Comments

Yükleniyor...